Andalúsía er sjálfstjórnarhérað á Suður Spáni. Höfuðborg héraðsins er Sevilla og Guadalquivir er aðal vatnsfallið. Loftslagið við miðjarðarhafsströndina er jaðartrópískt og þykir vinsælt á meðal íslenskra ferðalanga að flatmaga á strönd sólarinnar þ.e. Costa Del Sol. Uppi í fjöllunum er hitastigið heldur lægra og er algent að sjá snjó þar að vetri til. Í Granada er til dæmis algengt að námsmennirnir sem þar dvelja skelli sér á skíði í Sierra Nevada snemma morguns og eyði svo eftirmiðdeginum niður við ströndina. Granada er helst þekkt fyrir hina frægu höll Alahambra en sú borg var sjálfstætt konungsríki fram til 1492. Vínrækt á Spáni hófst í Andalúsíu í kringum 1100 f.Kr. Í dag eru þó þekktustu og bestu víntegundirnar framleiddar í norðlægari héruðum Spánar eins og t.d. í Rioja en Andalúsía er frægust fyrir sérrí og hin sætu Málaga vín.

Andalúsía er hjarta tapasréttanna. Orðið tapas þýðir lok á spænsku og er saga tapasréttanna nátengd sérríinu sem Andalúsíumenn eru svo hreyknir af. Munnmælasögur segja að bareigendur hafi farið að nota undirskálar eða brauðsneið sem lok á sérríglösin svo að flugurnar myndu ekki kafa ofan í glösin eftir sætu sérríinu. Svo datt þessum frábæru bareigendum í hug að setja eitthvað gómsætt ofan á lokið til að laða að fleiri viðskiptavini. Stundum saltaðar möndlur, ólífur eða ostbita, eitthvað til að auka þorstann og viðskiptin enn meira. Það er því alveg stórkostleg hugmynd, sögulega séð að fá sér eitt ísskalt staup af Fino (sérrí) með tapasréttunum.

Jamón Serrano eða fjallaskinka er nær ómissandi í alla tapasrétti. Þú ferð varla inn á bar á Spáni án þess að sjá eina slíka, hangandi yfir hausamótunum á þér en þetta eru svínslæri sem legið hafa í saltpækli og síðan vindþurrkuð í svölu fjallaloftinu. Af því loknu eru þau látin hanga allt frá sjö mánuðum upp í mörg ár. Að bera fram tapas er bæði einfalt og skemmtilegt. Hægt er að bera það fram með þessari frábæru fjallaskinku, jafnvel ólífum og Chorizo pylsum og ekki má sleppa hinum frábæra Manchego osti ásamt nýbökuðu brauði. Ekki skemmir að hafa örlítið af allioli til að kitla bragðlaukana enn meira.

Andalúsía er sjálfstjórnarhérað á Suður Spáni. Höfuðborg héraðsins er Sevilla og Guadalquivir er aðal vatnsfallið. Loftslagið við miðjarðarhafsströndina er jaðartrópískt og þykir vinsælt á meðal íslenskra ferðalanga að flatmaga á strönd sólarinnar þ.e. Costa Del Sol. Uppi í fjöllunum er hitastigið heldur lægra og er algent að sjá snjó þar að vetri til. Í Granada er til dæmis algengt að námsmennirnir sem þar dvelja skelli sér á skíði í Sierra Nevada snemma morguns og eyði svo eftirmiðdeginum niður við ströndina. Granada er helst þekkt fyrir hina frægu höll Alahambra en sú borg var sjálfstætt konungsríki fram til 1492. Vínrækt á Spáni hófst í Andalúsíu í kringum 1100 f.Kr. Í dag eru þó þekktustu og bestu víntegundirnar framleiddar í norðlægari héruðum Spánar eins og t.d. í Rioja en Andalúsía er frægust fyrir sérrí og hin sætu Málaga vín.

Andalúsía er hjarta tapasréttanna. Orðið tapas þýðir lok á spænsku og er saga tapasréttanna nátengd sérríinu sem Andalúsíumenn eru svo hreyknir af. Munnmælasögur segja að bareigendur hafi farið að nota undirskálar eða brauðsneið sem lok á sérríglösin svo að flugurnar myndu ekki kafa ofan í glösin eftir sætu sérríinu. Svo datt þessum frábæru bareigendum í hug að setja eitthvað gómsætt ofan á lokið til að laða að fleiri viðskiptavini. Stundum saltaðar möndlur, ólífur eða ostbita, eitthvað til að auka þorstann og viðskiptin enn meira. Það er því alveg stórkostleg hugmynd, sögulega séð að fá sér eitt ísskalt staup af Fino (sérrí) með tapasréttunum.

Jamón Serrano eða fjallaskinka er nær ómissandi í alla tapasrétti. Þú ferð varla inn á bar á Spáni án þess að sjá eina slíka, hangandi yfir hausamótunum á þér en þetta eru svínslæri sem legið hafa í saltpækli og síðan vindþurrkuð í svölu fjallaloftinu. Af því loknu eru þau látin hanga allt frá sjö mánuðum upp í mörg ár. Að bera fram tapas er bæði einfalt og skemmtilegt. Hægt er að bera það fram með þessari frábæru fjallaskinku, jafnvel ólífum og Chorizo pylsum og ekki má sleppa hinum frábæra Manchego osti ásamt nýbökuðu brauði. Ekki skemmir að hafa örlítið af allioli til að kitla bragðlaukana enn meira.

Uppskriftir frá Andalúsíu:

Gazpacho Andaluz

Fyrir 4

1 kg plómutómatar

½ lítill laukur

1 græn paprika

1 lítil agúrka

1 espresso bolli af ólífuolíu

2 tsk af vínediki

200 gr af brauði, látið liggja í vatni

Meðlæti:

Saxaðir tómatar

Agúrka

Rauð og græn paprika

Brauðteningar

Leiðbeiningar:

1. Setjið tómatana, laukinn, agúrkuna, vínedikið, olíuna og brauðið í matvinnsluvél. Þynna má með vatnsglasi. Einnig má bæta við hvítlauksgeirum til að fá fram gott hvítlauksbragð.

2. Setjið blönuna í skál, bætið salti og pipar og látið gazpacho-ið kólna í a.m.k. 1 klst.

3. Berið Gazpacho-ið fram í súpuskál með skammti af söxuðum tómötum, agúrku, lauk, brauðteningum sem hver og einn getur bætt í skálina sína eftir vild. Einnig má strá saxaðri serrano skinku yfir eða harðsoðnu eggi.

Chorizo pylsur í eplavíni

Fyrir 4

4 tsk ólífuolía

1 laukur, fíntsaxaður

1 ½ tsk paprika

125 ml þurrt epla brandý

60 ml kjúklingasoð

1 lárviðarlauf

280 gr chorizo pylsur skornar í sneiðar

2 tsk sherrýedik

2 tsk söxuð fersk steinselja

Leiðbeiningar:

1. Steikið laukinn í olíu í 3 mínútur. Bætið papriku við og steikið í 1 mínútu til viðbótar.

2. Bætið eplavíni út í, soði og lárviðarlaufi og hitið að suðu. Minnkið hitann og látið malla í 5 mínútur. Bætið pylsubitunum út í og sjóðið í 5 mínútur. Hrærið ediki og steinselju saman við og berið fram heitt.

Ristað brauð með tómötum og ansjósum

Fyrir 4

8 sneiðar af ítölsku brauði með harðri skorpu

2 hvítlauksrif skorin í tvennt

4 vel þroskaðir tómatar

2 msk jómfrúarólífuolía

45 gr ansjósuflök, sneidd

Leiðbeiningar:

1. Ristið brauðið vel á báðum hliðum. Nuddið það heitt með hvítlauk báðum megin.

2. Skerið tómatana til helminga og nuddið brauðið með þeim báðum megin svo það drekki í sig safann án þess að blotna of mikið. Saxið það sem eftir er af tómötunum og hrúgið á brauðið.

3. Hellið olíu yfir brauðin, setjið ansjósur ofan á og kryddið með salti og nýmöluðum svörtum pipar.